Tot het begin van de vorige eeuw was veiligheid bij alle ontwerpen vooral een zaak voor de constructeur. Toen de eerste stoomketels begonnen te ontploffen, werden formele eisen opgesteld voor ‘gevaarlijke’ techniek. Stoomketels maar ook elektrische werktuigen werden als ‘gevaarlijk’ aangemerkt. Hydrauliek echter niet… Tegenwoordig zijn daarvoor Europese normen.
In de Machinerichtlijn (98/37 EG) zijn de fundamentele eisen voor veiligheid en gezondheid opgenomen voor ’technische systemen’ oftewel machines. Deze waren al geformuleerd in de nu ingetrokken norm EN 954. Deze norm is nu afgelost door de wereldwijd geldende NEN-EN-ISO 13849. In beide normen worden de veiligheidsgerelateerde onderdelen van besturingssystemen beschreven, onafhankelijk van de soort energie die wordt gebruikt. Die energie kan dus elektrisch, mechanisch, hydraulisch of pneumatisch zijn.
Risicocategorie
Hydraulische schakelingen kunnen worden ingedeeld in de risicocategorieën 1 tot en met 4. De risicocategorie is primair afhankelijk van de ernst van het voorzienbare letsel, de frequentie van de blootstelling aan gevaar en de mogelijkheid tot afwenden van gevaar. Let wel, het gaat hier om risico voor mens of dier, niet om het risico van beschadiging van de machine.
Ook de richtlijnen uit EN 982 (ISO 4413) moeten worden gerespecteerd; hierin worden veiligheidsvoorschriften voor hydraulische systemen beschreven. Het Duitse ‘Berufsgenossenschaftliches Institut für Arbeitsschutz (BGIA) heeft nuttig en bruikbaar werk verricht door het kwantificeren van veiligheidsniveaus, toestandsbewaking en het bepalen van de waarden van de MTTFd (Mean Time to Dangerous failure).
Toepassing bij Corus
Een werkgroep van de afdeling ‘Projects & Technical Consultancy’ van Corus heeft diverse voorbeeldschakelingen uitgewerkt. Hierbij is uitgegaan van de veronderstellingen dat de risicoanalyse beschikbaar is, er minimum veiligheidseisen gelden voor de vloeistof en er aanvullende eisen zijn voor de maximum volumestroom in kleppen en voor het gebruik van slangen, draaikoppelingen, magneetspoelen en zittingkleppen.
Het volledige artikel kunt u lezen in Aandrijftechniek van mei. Neem hier een proefabonnement op het vakblad Aandrijftechniek.
